Covid-19 is een besmettelijke ziekte die wordt veroorzaakt door het coronavirus SARS-CoV-2. In januari 2020 verspreidde de ziekte zich wereldwijd, wat leidde tot de COVID-19-pandemie.
De symptomen van COVID‑19 kunnen variëren, maar omvatten vaak koorts,[7] vermoeidheid, hoesten, ademhalingsproblemen, verlies van reuk en verlies van smaak.[8][9][10] Symptomen kunnen één tot veertien dagen na blootstelling aan het virus beginnen. Ten minste een derde van de geïnfecteerde mensen ontwikkelt geen merkbare symptomen.[11][12] Van degenen die symptomen ontwikkelen die merkbaar genoeg zijn om als patiënten te worden geclassificeerd, ontwikkelen de meesten (81%) milde tot matige symptomen (tot milde longontsteking), terwijl 14% ernstige symptomen ontwikkelt (kortademigheid, hypoxie of meer dan 50% longbetrokkenheid op beeldvorming), en 5% ontwikkelt kritieke symptomen (respiratoire insufficiëntie, shock of multi-orgaandisfunctie).[13] Ouderen hebben een hoger risico op het ontwikkelen van ernstige symptomen. Sommige complicaties leiden tot de dood. Sommige mensen blijven een reeks effecten (lange COVID) ervaren gedurende maanden of jaren na infectie, en er is schade aan organen waargenomen.[14] Meerjarige studies naar de langetermijneffecten zijn gaande.[15]
COVID-19-overdracht vindt plaats wanneer besmettelijke deeltjes worden ingeademd of in contact komen met de ogen, neus of mond. Het risico is het hoogst wanneer mensen zich dicht bij elkaar bevinden, maar kleine, in de lucht zwevende deeltjes die het virus bevatten, kunnen in de lucht blijven zweven en zich over langere afstanden verspreiden, met name binnenshuis. Overdracht kan ook plaatsvinden wanneer mensen hun ogen, neus of mond aanraken na het aanraken van oppervlakken of voorwerpen die besmet zijn met het virus. Mensen blijven tot 20 dagen besmettelijk en kunnen het virus verspreiden, zelfs als ze geen symptomen ontwikkelen.[16]
Testmethoden voor COVID-19 om het nucleïnezuur van het virus op te sporen, omvatten real-time reverse transcriptie polymeraseketenreactie (RT-PCR),[17][18] transcriptie-gemedieerde amplificatie,[17][18][19] en reverse transcriptie loop-gemedieerde isotherme amplificatie (RT-LAMP)[17][18] uit een neuskeeluitstrijkje.[20]
Verschillende COVID-19-vaccins zijn goedgekeurd en verspreid in verschillende landen, waarvan vele massale vaccinatiecampagnes zijn gestart. Andere preventieve maatregelen zijn onder meer fysieke of sociale afstand, quarantaine, ventilatie van binnenruimtes, het gebruik van mondkapjes of gezichtsbedekking in het openbaar, het bedekken van hoest- en niesbuien, handen wassen en ongewassen handen uit de buurt van het gezicht houden. Hoewel er medicijnen zijn ontwikkeld om het virus te remmen, is de primaire behandeling nog steeds symptomatisch: de ziekte beheersen door middel van ondersteunende zorg, isolatie en experimentele maatregelen.